رۆژیار

فرهنگی سیاسی ورزشی و اجتماعی

ائتلاف فعلی شیعیان و کردها که به روی کار آمدن طالبانی و مالکی منجر شده، حفظ می شود. این دو طایفه به یک اندازه نسبت به روی کار آمدن بعثی ها حساسیت دارند و از این رو ایاد علاوی و افراد شاخص فهرست او تقریبا شانسی برای تصاحب پست نخست وزیری ندارند.


انتخابات مجلس عراق که در روز یکشنبه 16 اسفند ماه گذشته با مشارکت حدود 63 درصد از شهروندان عراقی برگزار شد اگر چه با اما و اگرهایی هم همراه می باشد و هنوز نتایج آن از سوی بعضی از ائتلاف های محوری عراق تأیید نشده، راه را برای تشکیل دولت آینده هموار کرده است.
انتخابات حدود یک ماه پیش عراق در بستر نظمی برگزار شد که اشغالگران آمریکایی و بعضی از دولت های عرب منطقه و تروریست های بعثی و غیر بعثی برای بر هم زدن آن، همه امکانات خود را به کار گرفتند. بر این اساس باید گفت مهمترین تأثیر این انتخابات، تثبیت نظم جدید عراق و پایان دادن به شرایط امنیتی گذشته است. مشارکت مردم عراق از رشد حدود 12 درصدی خبر می داد اما در این بین اهل سنت عراق مشارکت گسترده تری داشتند. میزان متوسط حضور آنان در سه استان الانبار، صلاح الدین و نینوا به حدود 66 درصد رسید در حالی که میانگین مشارکت شیعیان 61 درصد بود. این به آن معناست که سنی ها از حالت اعتراض به نظم جدید به سمت همکاری با نظم جدید روی آورده اند که این برای شرایط امنیتی عراق یک علامت مثبت به حساب می آید.
رقابت انتخاباتی در عراق برای تصاحب 310 کرسی برگزار شد هر چند تعداد کرسی های مجلس 325 عدد است در این بین 8 کرسی به اقلیت های مذهبی و قومی تعلق دارد و 7 کرسی بصورت کرسی های ذخیره توزیع می شود.
شمارش آراء انتخاباتی در عراق ابتدا بصورت دستی و با حضور صدها ناظر داخلی و بین المللی انجام شد و تا ظهر روز سه شنبه 25 اسفند ماه که 95 درصد آراء شمارش و اعلام گردید لیست دولت قانون به رهبری مالکی نخست وزیر با تفاضل 35 هزار رأی اول بود و بعد از آن دو لیست ائتلاف ملی عراق به رهبری عمار حکیم و لیست العراقیه متعلق به اهل سنت و لائیک ها به رهبری ایاد علاوی شانه به شانه هم قرار داشتند. عصر روز سه شنبه 25 اسفند بطور غیر مترقبه اعلام شد که بقیه آراء بوسیله ماشین شمارش و بعد از تأیید توسط «کمیساریای عالی انتخابات» اعلام می شود. چیزی نگذشت که اعلام شد لیست ایاد علاوی با برتری دو کرسی نسبت به لیست دولت قانون، اول و لیست ائتلاف ملی سوم شده است یعنی در فاصله سه شنبه تا چهارشنبه نزدیک به 20 کرسی به کرسی های گروه علاوی افزوده شد! البته چیزی از لیست شیعیان کاسته نشد ولی با معجزه نرم افزاری که توسط آمریکایی ها طراحی و به کار گرفته شد توانست وضع ایاد علاوی را از نظر پرستیژی و تبلیغاتی دگرگون نماید. آمریکایی ها، اروپایی ها، دولت بیگانه با انتخابات سعودی و بعثی ها نتیجه آراء را درست و عادلانه اعلام کردند و حال آنکه تا روز دوشنبه 24 اسفند ماه همه این ها از بروز تقلب در انتخابات و غیر قابل قبول بودن نتایج حرف می زدند.
جالب این است که یک هفته قبل از برگزاری انتخابات و در حالی که همه نظرسنجی ها از پیروزی قاطع دو ائتلاف شیعه خبر می دادند، سفیر آمریکا در عراق با صراحت اعلام کرد «در صورتی که یکی از فهرست ها به پیروزی قاطعی دست پیدا کند وضع امنیتی عراق وخیم می شود!»
انتخابات عراق در نهایت با اعلام پیروزی نسبی 4 لیست به پایان رسید، لیست العراقیه 93، لیست دولت قانون 91، لیست ائتلاف ملی 72 و لیست ائتلاف کردی 44 به دست آوردند 18 کرسی هم به گروه کردگوران، 10 کرسی هم به سه حزب کوچکتر کرد- اتحاد عراق، اتحاد اسلامی و جمعیت اسلامی- رسید. جبهه سنی وفاق - جریان صالح مطلک- هم که از هم پاشیده بود به 6 کرسی دست یافت. با این وصف باید گفت کردها دارای 67 کرسی در مجلس عراق شده اند. در یک جمع بندی کلی باید گفت دو ائتلاف شیعی در انتخابات یاد شده به 163 کرسی یعنی بیش از نیمی از کرسی ها دست یافته اند در حالی که این دو ائتلاف در انتخابات 24 آذر 84 به 128 کرسی یعنی کمتر از نیمی از 275 کرسی مجلس فعلی دست یافته بودند. سهم فهرست ایاد علاوی و فهرست اهل سنت در این انتخابات- با تقلب در مورد حدود 20 کرسی- به 93 کرسی رسیده یعنی کمتر از 29 درصد از 325 کرسی، در انتخابات قبلی سهم این دو فهرست 69 کرسی یعنی 25 درصد از 275 کرسی بوده است یعنی فهرست شیعیان از 45 درصد به بیش از 50 درصد رسیده و 5 درصد بهبود را نشان می دهد و فهرست اهل سنت نیز 4 درصد رشد را داشته است.
آمریکایی ها، سعودی ها و... با وارونه نمایی انتخابات عراق در صدد برآمدند یک پیروزی خیالی را برای ایاد علاوی و لائیک ها به تصویر بکشند و از طریق آن وانمود کنند که اسلام گرایی در عراق افول کرده و جریان های لائیک جای آن را گرفته است و حال آن که مردم در سه استان الانبار، صلاح الدین و نینوا، که عمدتا به فهرست علاوی رای داده اند با لائیسم میانه ای ندارند و در واقع به فهرستی رای داده اند که سران عشیره آنان، آن فهرست را فهرست سنی ها معرفی کرده اند.
به هر ترتیب عراق از مرحله برگزاری انتخابات و بحث درباره درستی یا نادرستی شمارش آراء عبور کرده و همه گروه ها با حفظ اعتراض خود، نتیجه را پذیرفته اند قانون اساسی عراق می گوید مجلس جدید ابتدا باید رئیس جمهور را از میان کاندیداهای گروه ها با دو سوم آراء انتخاب کند بر این اساس رئیس جمهور به کسب حداقل 217 رای نمایندگان احتیاج دارد از همین حالا معلوم است که رئیس جمهور جز از طریق تشکیل ائتلافی از حداقل دو گروه اصلی- شیعیان و کردها یا شیعیان و سنی ها و یا شیعیان و کردها و سنی ها- انتخاب نمی شود البته اینقدر معلوم است که ائتلاف سنی ها و کردها نمی تواند به انتخاب رئیس جمهور منجر شود چرا که شیعیان به تنهایی بیش از نیمی از کرسی های پارلمان را در اختیار دارند در این خصوص پیش بینی ها از انتخاب مجدد یک نفر کرد در ائتلاف بین شیعیان و کردها حکایت می کند. از آنجا که پس از مصاحبه طارق هاشمی با تلویزیون سعودی العربیه مبنی بر عدم پذیرش رئیس جمهور کرد از سوی عرب های عراق، کردها با صراحت از کاندیداتوری مجدد جلال طالبانی حمایت کردند به نظر می آید شانس جلال طالبانی بیش از دیگران خواهد بود. البته در این بین طارق هاشمی با بعضی از گروه های تشکیل دهنده ائتلاف ملی عراق- ائتلاف حکیم، صدر، جعفری، چلبی- تماس گرفته و در صدد برآمده حمایت شیعیان را از خود برای پست ریاست جمهوری کسب کند ولی قاعدتا این به نتیجه نمی رسد چرا که شیعیان نسبت به حفظ روابط تاریخی خود با کردها توجه ویژه ای دارند و می دانند که امثال طارق هاشمی بر پیمان خود وفادار نمی مانند کما این که او با خارج کردن 5 وزیر خود از کابینه نوری مالکی تلاش کرد تا دولت جوان عراق را با بحران مواجه نماید.
پس از انتخاب رئیس جمهور، وی باید فردی را که قادر به جلب آراء اکثریت نمایندگان باشد برای کسب رای اعتماد به مجلس معرفی نماید. او به رای نصف به علاوه یک نمایندگان یعنی 163 رای احتیاج دارد و صدالبته با توجه به شرایط ناآرام عراق بهتر است نخست وزیر از پشتیبانی اکثریت قاطع- یعنی حدود 200 نماینده- برخوردار باشد. کاندیدای نخست وزیری یک ماه وقت دارد تا بعد از رایزنی ها رأی اعتماد نمایندگان مجلس را بدست آورد در غیر این صورت پس از پایان مهلت یک ماهه، فرد دیگری باید به مجلس معرفی شود براساس وضع فعلی هیچ تردیدی وجود ندارد که نخست وزیر باید از میان دو فهرست دوم و سوم که به شیعیان تعلق دارد، انتخاب شود و در عین حال باید گفت تردیدی وجود ندارد که کردها همانگونه که در بدست آوردن پست ریاست جمهوری به دو فهرست دوم و سوم متکی خواهند بود در رأی به نخست وزیر هم به کاندیدای این دو لیست ملتزم خواهند بود پس می توان گفت که ائتلاف فعلی شیعیان و کردها که به روی کار آمدن طالبانی و مالکی منجر شده، حفظ می شود. این دو طایفه به یک اندازه نسبت به روی کار آمدن بعثی ها حساسیت دارند و از این رو ایاد علاوی و افراد شاخص فهرست او تقریبا شانسی برای تصاحب پست نخست وزیری ندارند.
اما الان سؤال اصلی این است که دو لیست شیعیان در مورد نخست وزیری به چه کاندیدایی می رسند مباحث فعلی میان احزاب شکل دهنده به ائتلاف شیعیان از بروز مباحث جدی و قاعدتا زمان بر حکایت می کند. هرچند که شیعیان روی اصول توافق دارند ولی با توجه به نساب رأیی که در انتخابات دارند در مورد جایگاه خود در دولت و بخصوص پست نخست وزیری به چانه زنی می پردازند. در حال حاضر مالکی با 91 کرسی برجسته ترین جایگاه را دارد و پس از آن گروه مقتدا صدر با 39 کرسی در جایگاه دوم، مجلس اعلا با حدود 17 کرسی در جایگاه سوم، حزب ابراهیم جعفری با دو کرسی و حزب فضیلت با دو کرسی مشترکا در جایگاه چهارم و بقیه در جایگاه های بعدی قرار دارند. در این بین مقتدا صدر که گفته بود تداوم نخست وزیری مالکی را قبول ندارد با دست زدن به همه پرسی در مورد 5 چهره سیاسی- مالکی، علاوی، جعفری، جعفر صدر و عادل عبدالمهدی- عملا از دیدگاه قبلی عدول کرده است چرا که نتیجه هر نظرسنجی یا همه پرسی در میان شیعیان نوری مالکی خواهد بود. شیعیان در حال حاضر در حال چانه زنی برای رسیدن به کاندیدای واحد نخست وزیری هستند ولی پرواضح است که با توجه به رقابت های داخلی این مسئله زمان بر خواهد بود.
از آن طرف استراتژی آمریکا و عربستان و... این است که از یک سو برای سرپوش گذاشتن بر شکست خود، روی اهمیت پیروزی انتخاباتی گروه علاوی مانور کنند و از سوی دیگر با سنگ اندازی در مسیر انتخاب نخست وزیر، زمان توافق و تشکیل دولت جدید را تا می توانند به تأخیر بیاندازند یعنی زمان بخرند و به امید دست یافتن به نتیجه بهتر تلاش نمایند اما آنان بخوبی می دانند که توپ نخست وزیری در زمین دو لیست شیعیان است. آمریکایی ها اخیراً طی مقاله ای که دو روز پیش نیویورک تایمز آن را منتشر کرد پیش بینی کردند که شیعیان به یک اتئلاف شکننده می رسند و نخست وزیر را معرفی می کنند ولی نمی توانند در 4 سال آن را حفظ نمایند. این روزنامه در عین حال با استناد به اظهارنظر یک کارشناس عراقی نوشت: «علاوی شانسی برای نخست وزیری ندارد چرا که مورد توجه تهران نیست و او نمی تواند ظرف چند روز نظر ایران را نسبت به خود تغییر دهد» البته این روزنامه شیطنت کرده و واژه «شیعیان عراق» را با واژه «جمهوری اسلامی ایران» جابجا نموده است.
روزنامه سعودی «الشرق الاوسط» در مقاله ای به قلم مدیر شبکه تلویزیونی العربیه هم نوشت: «سرنوشت دولت آینده عراق مثل دولت فعلی در تهران تعیین می شود» که این در واقع اعتراف به این نکته بود که امکان تشکیل دولت توسط ایاد علاوی- که عربستان برای پیروزی آن چندین میلیارد دلار هزینه کرد- وجود ندارد.
به هر حال عراق شرایط خطیری را سپری می کند ولی مطمئناً فردای عراق از طریق همدلی طوایف آن و برادری اسلامی روشن تر از امروز خواهد بود.
منبع: کیهان.


روژیار - ۱٠:٢٠ ‎ق.ظ دوشنبه ۱٦ فروردین ۱۳۸٩
نظرات ()    |  


Powered By Persianblog.ir - Designed By Payam salami pargoo